Sr. Bjarni Þorsteinsson (1861 -
1938) var andlegur og veraldlegur leiðtogi Siglfirðinga í nærri hálfa öld og auk þess landsfrægt tónskáld. Hann safnaði
íslenskum þjóðlögum í aldarfjórðung og gaf út bókina Íslensk
þjóðlögá árunum 1906 - 1909. Hann hóf söfnunina árið 1880 og vann að henni hörðum höndum á Siglufirði,
þar af 10 ár í Maðdömuhúsi, þar sem Þjóðlagasetrið er til húsa. Hér má sjá stutt myndband um líf og störf sr. Bjarna.
Bók sr. Bjarna Íslensk þjóðlög varpar einstöku ljósi á
tónlistararf þjóðarinnar. Þar getur að líta lög úr fornum handritum eða bókum sem hann varð sér úti um,
bæði hér heima og erlendis. Mikilvægasti hluti safnsins er þó kaflinn Lög skrifuð upp eftir ýmsum. Hann
skrifaði sjálfur upp mörg lög eftir öðru fólki en fékk einnig til liðs við sig safnara um allt land, bæði karla og konur, sem sendu honum
handrit, sumir örfá lög, aðrir sendu tugi laga. Merkastir þeirra eru Benedikt Jónsson á Auðnum (1846-1939) og sr. Sigtryggur Guðlaugsson prestur
á Núpi í Dýrafirði (1862-1959). Þannig eru varðveitt í safni sr. Bjarna lög víðs vegar að af landinu sem annars hefðu
orðið gleymskunni að bráð. Bjarni skrifaði ítarlegan formála og inngang að bók sinni sem hefur verið gerður aðgengilegur á
netinu og má lesa hann hér.
Tónsmíðar sr. Bjarna voru afar vinsælar um allt land. Segja má að hann hafi í upphafi 20. aldar verið eitt ástsælasta tónskáld
þjóðarinnar. Kunnastur var hann fyrir söng- og ættjarðarlög auk þess sem Hátíðarsvör hans hljóma enn á
stórhátíðum í kirkjum landsins, svo sem um jól og páska. Jónas Ragnarsson, ritstjóri, skrifaði grein um
Hátíðasöngva sr. Bjarna sem birtist í Morgunblaðinu 24. desember 2008. Hér má nálgast greinina.
Hér má lesa nánar um sr. Bjarna Þorsteinsson.
